RICHTLIJNEN VOOR DE BEVALLING VAN UW HOND

Vastellen van dracht en bepaling van de nestgrootte

Wanneer uw hond is gedekt wilt u natuurlijk graag weten of de teef ook werkelijk drachtig is geworden. Dierenkliniek Middeldiep biedt u de volgende mogelijkheden:

1. Buikpalpatie (buik navoelen): tussen de 24e -32e dag van de dracht. De vruchtblaasjes kunnen dan gevoeld worden. Deze methode is lastig, aangezien deze erg te beïnvloeden is door het dier zelf (aanspannen van de buikspieren en verzet) en door de grootte van de dracht (minder vruchten is moeilijker te voelen).

Pas na dag 45 zal het voelen in de buik verder uitsluitsel kunnen geven, aangezien de vruchten dan zelf te voelen zijn.

2. Echo: vanaf de 24e – 28e dag van de drachtigheid. De vruchtblaasjes kunnen zelf in beeld gebracht worden. Wat later kan zelfs de vrucht te zien zijn. Hiermee kan vastgesteld worden of ze levend zijn, dit door middel van de hartslag. Het aantal kan soms lastig te voorspellen zijn als er veel vruchten zijn. Hiervoor is methode 3 een betere optie.

3. Röntgenfoto: vanaf de 45e dag. De botjes van de vruchten beginnen dan te verkalken en zijn dan dus zichtbaar op de foto. Het aantal kan hiermee nauwkeuriger ingeschat worden.

Deze soorten van diagnostiek zijn aan te bevelen bij de drachtige teef. Hiermee kan een inschatting gemaakt worden over de grootte van het nest, zodat eventuele problemen voorkomen kunnen worden. U als eigenaar weet dan hoeveel pups er geboren worden, zodat u zeker weet dat alle pups geboren zijn.

Ook met betrekking tot kleine nesten, bijvoorbeeld 1 pup, kunnen er problemen ontstaan. Vaak worden deze pups langer gedragen en doordat er meer ruimte in de baarmoeder is zullen ze groter worden, wat weer problemen kan geven bij de bevalling.

De naderende geboorte

De dracht van een teef duurt gemiddeld 63 dagen. Er zijn verschillende methoden waarmee u zelf het moment van de bevalling nauwkeuriger kunt inschatten:

- Temperatuur. Ongeveer 12 tot 24 uur voorafgaande aan de bevalling zal de lichaamstemperatuur van de teef 0,5 – 1,5ºC dalen. Om te weten wat de normale temperatuur van de teef is zal vanaf dag 56, 3x daags de temperatuur opgenomen moeten worden. Let op! Deze daling is niet bij elke teef even duidelijk.

- Gedrag. Ze zal zich wat onrustig gaan gedragen, meer hijgen, graven en krabben. Verminderde eetlust, veel poepen (kan soms dunner zijn) en plassen kunnen ook tekenen zijn van een aanstaande bevalling.

- Uitvloeiing. Helder, slijmerige uitvloeiing kan soms een ˆ twee dagen voor de geboorte worden opgemerkt. Als de uitvloeiing lichtgroen of zelfs iets bloederig is en de teef veel aan de vulva likt zal de ontsluitingsfase begonnen zijn.

Het verloop van de bevalling en het opvangen van de pups

De bevalling bestaat uit verschillende fasen:

1. Voorbereidingsfase: de teef maakt zich klaar voor de geboorte van de pups.
2. Ontsluitingsfase: de baarmoedermond gaat verslappen.
3. Uitdrijvingsfase: de ‘bevalling’.
4. Nageboortefase: het afkomen van de placenta’s.

De laatste 2 fasen worden steeds per geboorte van een pup herhaald.

Bij teven die voor het eerst jongen zal de bevalling vaak wat langer duren, dan bij meer ervaren teven. Dit is ook sterk afhankelijk van het aantal pups en de grootte van de pups.

De pups worden in kop- of stuitligging (kontje eerst) geboren. Dit is normaal. Met een stuitligging heeft de teef vaak wat meer moeite. Vooral als het een eerste jong is. Het zal dan ook wat langer duren. Dit kan voor de pup nadelige gevolgen hebben omdat het dan niet kan ademhalen en de navelstreng dichtgedrukt wordt als hij in de geboortegang vastzit.

Vaak wordt op de eerste pup ook langer geperst. De geboorteweg moet immers nog opgerekt worden. Ze kunnen met intacte vruchtvliezen geboren worden of met gebroken vruchtvliezen. Dode pups worden vaak met intacte vruchtvliezen geboren met placenta. Indien de vruchtvliezen nog niet kapot zijn zal de teef ze open bijten. De pup zal ook bewegen om de vliezen open te maken. Indien dit niet gebeurt, kunt u ingrijpen door het vruchtvlies te openen en het van de pup af te halen. Hierbij is het soms ook verstandig om het bekje van de pup droog te maken.

Als de vliezen verwijdert zijn zal de teef de pup gaan likken. Dit stimuleert de ademhaling! Indien dit niet gebeurt moet u de pup gaan wrijven met een handdoekje. Hierdoor wordt de pup ook goed droog.

De nageboorte (placenta) wordt vaak opgegeten, maar dit is niet altijd het geval. Hierbij wordt vaak ook de navelstreng afgebeten. Als de teef de navelstreng niet doorneemt kunt u dat doen door het te scheuren (niet doorknippen!). Dat doet u door de navelstreng tussen uw duim en wijsvinger te nemen (met beide handen) en hiertussen door te scheuren. De navelstreng moet ongeveer 1,5 tot 2 cm lang zijn, anders kunnen de pups erin verstrengeld raken.

Tussen opeenvolgende geboortes zit gemiddeld 45 minuten. Dit kan dus korter of zelfs langer zijn. Soms kan de teef in slaap vallen tussen de verschillende geboortes, wat normaal is.

Wat is afwijkend bij de geboorte?

• Al 30 minuten (bij eerste pup 45 minuten) krachtig en frequent persen, zonder resultaat.
• Indien een pup deels uit de vulva hangt en er met persen geen vordering van de geboorte is.
• Al 1 à 2 uur zwak persen en er is geen vordering (zijn er nog wel pups in de baarmoeder?).
• Als er 2 à 3 uur na de laatste pup niet meer geperst wordt (zijn er nog wel pups in de baarmoeder?)
• Als de teef ziekteverschijnselen vertoont.
• Als er abnormale uitvloeiing te zien is (stinkende, donkere uitvloeiing).

Indien dit speelt neem dan contact op met uw dierenarts!

Waar u ook op moet letten is de borsten van de teef. Zijn ze voldoende gegroeid en komt er al melk uit?

Als er enkele pups geboren zijn en kunt u ze eventueel (als de teef dat toelaat) aan de tepels leggen. Dit is goed voor de teef (versterkt het moedergevoel en zorgt voor extra hormonen voor de bevalling en de melkafgifte) en de pups. De eerste melk (biest) is voor de pups erg belangrijk. Deze bevat namelijk veel antistoffen voor de afweer tegen bacteriën en virussen. De pup heeft zelf nog onvoldoende afweer, deze moet zich nog ontwikkelen. Ook bevat de melk veel energie om de pup actief te houden en goed te laten groeien.

Het gewicht van een pup kan de eerste dag iets dalen, maar moet eigenlijk alleen maar toenemen. Het is dus belangrijk om het gewicht van de pups goed in de gaten te houden en te noteren.

De pups zijn zeer gevoelig voor de temperatuur van de omgeving. De omgevingstemperatuur rond de pups is ideaal 29-32ºC. Wat bereikt kan worden door bijvoorbeeld een warmtelamp op te hangen of een warmtemat neer te leggen. Voor de teef is dit eigenlijk te warm. Een werpkist met een aparte warmtehoek voor de pups is dus ideaal. Een omgevingstemperatuur van ongeveer 24 -27ºC kan worden aangehouden om het voor beide behaaglijk te houden.

Indien de pups het koud hebben zullen ze dat duidelijk laten merken door te gaan piepen, onrustig te zijn, op een hoopje te gaan liggen en in gewicht af te nemen of niet toe te nemen.

Wij, als Dierenkliniek Middeldiep, adviseren u met ons contact op te nemen indien uw hond drachtig is en ook als uw hond is bevallen. De dierenarts komt graag bij u thuis de moeder en de pups controleren.